Influencers spelen een grotere rol dan ooit in het koopgedrag en de cultuur van Europese consumenten. Maar hoe bewust gaan zij eigenlijk om met namaakproducten, piratencontent en hun eigen intellectuele eigendom?
Het European Union Intellectual Property Office (EUIPO) dook in vragen zoals deze en publiceerde voor het eerst een volledig EU-breed onderzoek naar hoe influencers omgaan met IP-rechten. De resultaten laten zien dat influencers zich razendsnel professionaliseren.
Voor het onderzoek ondervroeg EUIPO ruim 4.000 influencers in alle 27 Europese lidstaten en categorieën, zoals: mode, beauty, lifestyle, reizen, food, gezondheid, tech, gaming, ouderschap, duurzaamheid, entertainment, financiën, business en educatie.
20% van de influencers heeft IP rechten
De meerderheid van de Europese influencers ziet zichzelf inmiddels als professioneel ondernemer. Maar liefst 92 procent van de influencers met meer dan 50.000 volgers verdient geld met content op social media.
Toch bezit slechts 18 procent geregistreerde IP-rechten, zoals een merknaam of ontwerp. Dat lage percentage valt op, juist omdat content en branding het fundament vormen van hun werk. Een influencer die wél IP registreert blijkt structureel verder in zijn zakelijke ontwikkeling te staan.
Wat het onderzoek extra interessant maakt, is de duidelijke kloof tussen influencers met IP-rechten en degenen zonder. Van de IP-houders heeft 55 procent een eigen merk en 33 procent een webshop. Bij influencers zonder IP-rechten is dat respectievelijk 24 en 14 procent.
Ook valt op dat influencers zich verantwoordelijk voelen richting hun volgers: 96 procent zegt dat ze zich volledig of deels verantwoordelijk voelen voor de impact van promoties. Veiligheid komt dus steeds hoger op de agenda te staan.
Influencers vermijden massaal illegale content
Influencers worden steeds voorzichtiger met wat ze delen. 94 procent geeft aan bewust geen namaakproducten te promoten en 93 procent laat illegale content links liggen.
Slechts 4 tot 5 procent zegt het het afgelopen jaar tóch te hebben gedaan, bewust of per ongeluk. Dat cijfer is best laag als je ziet hoeveel illegale content nog altijd circuleert op social media.
Het toont dat influencers een belangrijke rol spelen in de strijd tegen onbetrouwbare producten. Tegelijk erkennen ze dat veel volgers zich niet altijd bewust zijn van de risico’s. De meeste invloedrijke makers zien het als hun taak om daar zorgvuldig mee om te gaan.
Lees ook: Influencer marketing strategie in 5 stappen
Grote influencers controleren hun samenwerkingen
Een van de meest opvallende bevindingen is dat 92 procent van de influencers zegt altijd de echtheid van een merk te controleren voordat ze samenwerken. Toch is nog onduidelijk hoe diep die controle precies gaat.
Het rapport laat zien dat de intentie groot is, maar dat de methodes uiteenlopen. Sommige influencers checken alleen of een merk bekend is, terwijl anderen gericht kijken naar merkregistraties of distributeurs.
Macro-influencers zijn het meest voorzichtig: zij controleren in 100 procent van de gevallen de herkomst van een merk. Nano-influencers scoren aanmerkelijk lager, mogelijk ook omdat zij niet samenwerken met een influencer marketing agency die al deze know-how in huis heeft.
Het onderzoek laat verde zien dat veel influencers niet echt weten hoe ze namaak herkennen. De EUIPO wil daarom praktische tools ontwikkelen waarmee influencers sneller kunnen zien of merken écht en legaal zijn.
AI brengt influencers kansen én kopzorgen
Meer dan de helft van alle influencers gebruikt inmiddels AI in hun workflow, van brainstorms en scripts tot beeldcreatie en planning. Tegelijk zegt 49 procent dat ze hun strategie moeten aanpassen om relevant te blijven in een markt waar AI-content steeds normaler wordt.
Maar er leven ook de nodige zorgen. Zo is 47 procent bang dat hun originele content wordt gekopieerd, aangepast en opnieuw gepubliceerd door AI-systemen zonder toestemming. Dat treft direct hun IP-rechten en inkomsten.
Inmiddels noemt 44 procent van de echte influencers de opkomst van AI influencers als bedreiging, zeker omdat die 24/7 kunnen posten zonder menselijke beperkingen.
Lees ook: Wat is sluikreclame?
EUIPO wil influencers meer ondersteunen
EUIPO ziet influencers als belangrijke spelers in de strijd tegen namaak en illegale content: ze zijn cultureel leider, ondernemer én educator tegelijk. Juist daarom wil de EUIPO influencers beter ondersteunen met trainingen en tools.
Over twee jaar volgt een vervolgonderzoek. Dan moet duidelijk worden of influencers echtheid in de praktijk nog beter controleren, hoe AI hun werk verder heeft veranderd en of het vakgebied zich verder professionaliseert.
